Φθορίζουσες λίμνες στην Αυστραλία

Οι σαρωτικές πυρκαγιές που κατέστρεψαν το γύρω δάσος προκάλεσαν μια ασυνήθιστη, εντυπωσιακή παρενέργεια στις Λίμνες Γκίπσλαντ της Αυστραλίας: τα νερά άρχισαν να εκπέμπουν ένα απόκοσμο, γαλάζιο φως, λόγω ενός μικροοργανισμού που λειτουργεί όπως οι πυγολαμπίδες.

«Η βιοφωταύγεια ήταν πολύ λαμπερή, ακόμα και στο γυμνό μάτι. Ήταν σαν να παίζαμε με φωσφοριζέ μπογιά» – Φιλ Χαρτ, φωτογράφος.

Η επιστημονική εξήγηση

Όλα ξεκίνησαν το 2006, όταν οι καταστροφικές πυρκαγιές στη Βικτώρια οδήγησαν σε έντονες βροχοπτώσεις, οι οποίες παρέσυραν άζωτο και φώσφορο στις λίμνες. Αυτή η εισροή θρεπτικών συστατικών προκάλεσε την εκρηκτική αύξηση του Synechococcus, ενός κυανοβακτηρίου που «πρασίνισε» τα νερά.

Ο μηχανισμός του φωτός:

Το 2008, το Noctiluca scintillans (ένα δινομαστιγωτό) πολλαπλασιάστηκε τρώγοντας τα κυανοβακτήρια. Ο μικροοργανισμός αυτός παράγει φως ενεργοποιώντας το ένζυμο λουσιφεράση, το οποίο αντιδρά με την πρωτεΐνη λουσιφερίνη — ο ίδιος ακριβώς μηχανισμός που χρησιμοποιούν οι πυγολαμπίδες.

Άμυνα ή επικοινωνία;

Ενώ οι πυγολαμπίδες φωτίζουν για να επικοινωνήσουν, το Noctiluca scintillans φαίνεται ότι χρησιμοποιεί το φως ως μηχανισμό άμυνας. Όταν αισθανθεί ανατάραξη από έναν θηρευτή, εκπέμπει φως για να προσελκύσει μεγαλύτερους θηρευτές που θα καταναλώσουν τον εχθρό του! Έτσι, το φως είναι εντονότερο εκεί που σκάει το κύμα ή όπου υπάρχει κίνηση στο νερό.

Η καταγραφή του φαινομένου

Ο Φιλ Χαρτ, που απαθανάτισε το φαινόμενο, χρησιμοποίησε τεχνικές μεγάλης έκθεσης (από 30 δευτερόλεπτα έως μιάμιση ώρα) για να καταγράψει αυτή τη μοναδική λάμψη, συμπεριλαμβανομένης της κίνησης των άστρων. Σήμερα, μετά από μια περίοδο σταθερών βροχών, το οικοσύστημα έχει επανέλθει και η βιοφωταύγεια στις λίμνες έχει μειωθεί στο ελάχιστο.