Οι Αποδιοπομπαίοι Τράγοι: Η Διαχρονική Σύγκρουση Ορθοδοξίας και Αίρεσης
Σε όποια εποχή κι αν εμφανίζονται οι αιρετικοί και οι αιρέσεις, αποδεικνύουν, αν μη τι άλλο, μια διανοητική και πνευματική ζωτικότητα. Η αμφισβήτηση του Κατεστημένου, η αμφιβολία απέναντι στο Δόγμα, η επαναστατικότητα και η ελευθερία επιλογής, αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά που αναζωογονούν το ανθρώπινο πνεύμα και λειτουργούν ως εξελικτικοί επιταχυντές του πολιτισμού.
Εκκλησία και Στιγματισμός
Οι θρησκείες, και ειδικά τα ιερατεία τους, σπάνια φημίζονται για την ανεκτικότητά τους απέναντι στο διαφορετικό. Η αύξηση της δυσανεξίας στις αιρετικές απόψεις αποτελεί ιστορικά σημάδι δογματισμού και συντηρητισμού, καθώς η διαφωνία εκλαμβάνεται ως προδοσία.
Ο Μεσαίωνας, η λεγόμενη «Σκοτεινή Εποχή», χαρακτηρίστηκε από την εξόντωση κάθε αιρετικού, το «κυνήγι των μαγισσών» και τη δαιμονοποίηση της διαφωνίας. Η ιεραρχικά οργανωμένη Εκκλησία, διατηρώντας το μονοπώλιο της ισχύος, ανέπτυξε μια «διωκτική νοοτροπία», επινοώντας ταξινομήσεις για όσους δεν συμβάδιζαν με το δόγμα, χρησιμοποιώντας τους ως αποδιοπομπαίους τράγους για να εκφοβίσει το ποίμνιο και να εδραιώσει την εξουσία της.
Τι είναι Αίρεση;
Η ετυμολογία της λέξης είναι αποκαλυπτική: η ελληνική λέξη «Αίρεση» προέρχεται από το ρήμα αιρέομαι, που σημαίνει το εκλέγειν, το δικαίωμα της ελεύθερης επιλογής και σκέψης. Όμως, από τον 4ο μ.Χ. αιώνα, για το χριστιανικό ιερατείο, η έννοια μετατράπηκε σε «έγκλημα σκέψης».
«Εκείνοι που υπερασπίζονται τους κατηγορούμενους αιρετικούς, θα αντιμετωπίζονται ως αιρετικοί.» — Thomas S. Szasz, Η Βιομηχανία της Τρέλας
Η ειρωνεία της ιστορίας είναι ότι ο ίδιος ο Ιησούς, διδάσκοντας την ένωση του Δημιουργού με το δημιούργημα, στιγμάτισε από το ιερατείο της εποχής του ως βλάσφημος και αιρετικός, οδηγούμενος στη Σταύρωση. Όταν ο Χριστιανισμός έγινε επίσημη κρατική θρησκεία, η απώλεια της επαναστατικής του ουσίας ήταν το τίμημα της θεσμικής του επιτυχίας.
Οι Διώξεις στο Βυζάντιο
Στο Βυζάντιο, η εξόντωση ομάδων όπως οι Παυλικιανοί, οι Μανιχαίοι, οι Ευχίτες και οι Βογόμιλλοι πήρε συχνά τη μορφή βίαιων διώξεων. Η Αυτοκρατορική Κοσμοθεωρία απαιτούσε απόλυτη υποταγή, και κάθε εχθρική κίνηση – ακόμη και από ξένους ηγεμόνες – θεωρούταν «στάση» του Σατανά ενάντια στον αντιπρόσωπο του Θεού στη Γη, δηλαδή τον Αυτοκράτορα.
Πηγή: tvxs.gr | Γιώργος Στάμκος
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου