Οι Μινωίτες πρόλαβαν τον Κολόμβο.

Θεωρία: Οι Μινωίτες ανακάλυψαν την Αμερική 3.700 χρόνια πριν τον Κολόμβο;

Οι Μινωίτες ήταν οι πρώτοι που κατάφεραν να διασχίσουν τον Ατλαντικό και να πατήσουν το πόδι τους στην Αμερική, 3.700 χρόνια πριν από τον Χριστόφορο Κολόμβο. Έτσι τουλάχιστον υποστηρίζει στο βιβλίο του ο Βρετανός συγγραφέας και πρώην αντιπλοίαρχος υποβρυχίων του Βασιλικού Ναυτικού, Gavin Menzies.

Σημειώνεται ότι δεν είναι η πρώτη φορά που ο συγγραφέας αμφισβητεί τα πρωτεία του Χριστόφορου Κολόμβου: στο πρώτο του βιβλίο με τίτλο «1421: η χρονιά που η Κίνα ανακάλυψε την Αμερική» διατεινόταν ότι ένας Κινέζος ευνούχος είχε οδηγήσει έναν στόλο ιστιοφόρων στην Αμερική 71 χρόνια πριν από τον Κολόμβο. Το βιβλίο αυτό, μάλιστα, πούλησε πάνω από ένα εκατομμύριο αντίτυπα σε 130 χώρες.

📜 Τα επιχειρήματα του συγγραφέα

• Ναυτική τεχνογνωσία: Οι Μινωίτες θαλασσοπόροι είχαν τη δυνατότητα να πραγματοποιήσουν ένα τόσο μακρινό ταξίδι. Μελετώντας τις απεικονίσεις πλοίων σε μινωικές τοιχογραφίες και τα ελάχιστα υπολείμματα του ναυαγίου του Uluburun (που ανακαλύφθηκε το 1982 στη Μικρά Ασία και χρονολογείται με ακρίβεια στο 1305 π.Χ.), ο Menzies υποστηρίζει ότι «τα σκάφη θα μπορούσαν να πλεύσουν με τον αέρα, καθώς και με χαμηλότερο πανί σε περίπτωση θύελλας».
• DNA και Χαλκός: Το δεύτερο επιχείρημα αφορά τη μεταφορά ενός σπάνιου γονιδίου DNA από τους Μινωίτες σε συγκεκριμένους πληθυσμούς γηγενών Αμερικανών. Επιπλέον, στις περιοχές όπου ζούσαν οι πληθυσμοί αυτοί (γύρω από τη λίμνη Superior, κοντά στα σύνορα με τον Καναδά), εντοπίστηκαν πλούσια κοιτάσματα χαλκού και χάλκινα εργαλεία μοναδικής καθαρότητας. Ο Menzies επικαλείται επιστημονικές έρευνες οι οποίες υποστηρίζουν ότι ο χαλκός αυτός ταιριάζει με αυτόν που βρέθηκε στο μινωικό ναυάγιο του Uluburun.
• Μεταφορά ενδημικών φυτών: Η ύπαρξη ιχνών νικοτίνης και καλαμποκιού στην αρχαία Αίγυπτο —φυτών άγνωστων τότε στην περιοχή— μπορεί να εξηγηθεί μόνο μέσω της μεταφοράς τους από τη μακρινή Αμερική. Εφόσον οι αρχαίοι Αιγύπτιοι δεν ήταν ικανοί ναυτικοί για υπερπόντια ταξίδια, αλλά διατηρούσαν στενές εμπορικές σχέσεις με τους Μινωίτες, το συμπέρασμα για τον συγγραφέα είναι αυτονόητο: οι Μινωίτες ήταν εκείνοι που μετέφεραν τα φυτά.

🏛️ Αμφισβήτηση από την επιστημονική κοινότητα

Όπως είναι αναμενόμενο, την ίδια στιγμή που ο ατζέντης του συγγραφέα δηλώνει ενθουσιασμένος, λέγοντας ότι «η ιστορία που αναθεωρεί τα μέχρι τώρα δεδομένα πουλάει εξαιρετικά», πληθώρα επιστημόνων αμφισβητεί έντονα τα συμπεράσματα του Menzies.

«Θεωρητικά είναι πιθανό οι Μινωίτες να έφτασαν στην Αμερική», αναφέρει ο John Bennet, ειδικός στη μινωική αρχαιολογία στο Πανεπιστήμιο του Sheffield. «Τα πλοία τους όμως ήταν πολύ μικρά για να μεταφέρουν ικανές προμήθειες και φορτίο για ένα τόσο μακρινό ταξίδι».

Παρομοίως, ο αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Texas A&M που ηγήθηκε των ανασκαφών του Uluburun, Cemal Pulak, αμφισβητεί τη δυνατότητα των πλοίων να αντέξουν τον ωκεανό, συμπληρώνοντας μάλιστα ότι ο χαλκός από το συγκεκριμένο ναυάγιο έχει αποδειχθεί ότι προέρχεται από την Κύπρο. Επιπλέον, ειδικοί γεωλόγοι δηλώνουν ότι δεν υπάρχει καμία ένδειξη εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων της λίμνης Superior από άλλους λαούς πέρα από τους ίδιους τους γηγενείς Αμερικανούς.

Την έντονη αμφισβήτησή του είχε εκφράσει και ο ομότιμος καθηγητής Προϊστορικής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Γεώργιος Κορρές, επισημαίνοντας στα «ΝΕΑ»:

«Οι Αιγύπτιοι είχαν κάνει υπερπόντια ταξίδια προς Νότον. Δεύτερον, πώς ήταν δυνατόν να διαπλέουν τόσο μικρά πλοιάρια τη νύχτα τον Ατλαντικό; Μπορεί να έκαναν μεγάλα ταξίδια, αλλά η προώθηση γινόταν σταδιακά, καθώς τη νύχτα τα πλοιάρια σταματούσαν σε όρμους, νησάκια και ακρωτήρια με τα οποία είναι διάσπαρτο το Αιγαίο. Και τέλος, πώς μπορούμε να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο οι Αιγύπτιοι να εντόπισαν καπνό και καλαμπόκι στους λαούς που ζούσαν προς Νότον ή στην Εγγύς Ανατολή;»

Στον αντίποδα, υπάρχουν ελάχιστοι ακαδημαϊκοί που αντιμετωπίζουν θετικά τη θεωρία. «Είμαι πεπεισμένος πως οι Μινωίτες δεν ήταν ούτε οι πρώτοι ούτε οι μόνοι που κατάφεραν να διαπλεύσουν τον Ατλαντικό και τον Ειρηνικό Ωκεανό», δηλώνει χαρακτηριστικά ο Carl Johannessen, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου του Oregon.